Soaken of vernevelen bij melkvee: wat werkt beter?

Warme dagen vragen steeds vaker om een doordacht klimaatplan in de melkveestal. Hittestress ontstaat namelijk niet pas bij extreme hitte. Al bij relatief gematigde zomerse temperaturen kan een melkkoe moeite krijgen om haar eigen warmte kwijt te raken. Dat heeft invloed op voeropname, rustgedrag, melkproductie, vruchtbaarheid en diergezondheid.

Logisch dus dat veel melkveehouders zoeken naar manieren om extra te koelen. Daarbij worden soaken en hogedrukverneveling vaak in één adem genoemd. Beide systemen gebruiken water om warmte af te voeren, maar de werking in de stal is wezenlijk anders.

Bij soaken wordt de koe bewust natgemaakt. De koeling ontstaat doordat water op de koe verdampt. Bij hogedrukverneveling is het doel juist dat fijne waterdruppels in de stallucht verdampen, zodat de leefomgeving van de koe afkoelt zonder dat koe, ligboxen en vloeren nat hoeven te worden.

Daarmee gaat de keuze niet alleen over de vraag welk systeem het meeste koelt. Minstens zo belangrijk is de vraag wat het systeem doet met het gedrag van de koe, de klauwbelasting, de uiergezondheid, de ligboxhygiëne, het waterverbruik en de hoeveelheid water die uiteindelijk in de mestkelder terechtkomt.

Want water dat niet verdampt, is geen effectieve koeling. Het kan zorgen voor natte vloeren, vochtige ligplaatsen en extra mestvolume. Bij een stal met ongeveer 100 koeien ligt het waterverbruik bij soaken in de praktijk al snel rond de 800 liter per uur, terwijl hogedrukverneveling in een vergelijkbare situatie eerder rond de 400 liter per uur zit. Tijdens warme periodes kan dat verschil snel oplopen.

De vraag is daarom niet alleen: hoe krijgen we de temperatuur omlaag?

De betere vraag is: hoe koelen we de koe effectief, zonder nieuwe gezondheidsrisico’s en extra kosten te veroorzaken?

Kort samengevat: onze voorkeur

Voor veel Nederlandse ligboxenstallen gaat onze voorkeur uit naar een goed ontworpen systeem met:

1. voldoende luchtverversing;
2. gerichte luchtbeweging op koehoogte;
3. gelijkmatig verdeelde hogedrukverneveling;
4. automatische regeling op temperatuur en luchtvochtigheid.

Niet omdat soaken niet werkt. Soaken kan koeien krachtig en direct koelen. Maar de koe wordt daarbij bewust natgemaakt en de koeling vindt vaak vooral plaats aan het voerhek. Daardoor kunnen koeien langer blijven staan op één plek, nat richting de ligbox gaan en vocht meenemen naar uier, spenen en ligbed.

Goed ontworpen hogedrukverneveling koelt juist de lucht rondom de koe. De koe hoeft niet bewust natgemaakt te worden en de koeling kan beter over de stal worden verdeeld. Daarmee sluit verneveling beter aan bij het doel: koelen, zonder het normale dagritme, de klauwen, de uiergezondheid en de ligboxhygiëne onnodig te belasten.

Twijfelt u tussen soaken en verneveling?
Van Winkoop & Zn. beoordeelt graag de luchtstroming, warme zones en mogelijkheden voor ventilatie en hogedrukverneveling in uw stal.

Wat is het verschil tussen soaken en vernevelen?

Soaken en hogedrukverneveling gebruiken allebei water, maar het koelprincipe is fundamenteel anders.

Soaken: directe koeling van de koe

Bij soaken worden grove waterdruppels op de rug en flanken van de koe gesproeid. Het doel is dat het water door de vacht heen de huid bereikt. Daarna moet het water met behulp van luchtbeweging verdampen. Voor die verdamping is warmte nodig, die aan het lichaam van de koe wordt onttrokken.

De koe wordt dus bewust natgemaakt.

Hogedrukverneveling: indirecte koeling van het stalklimaat

Bij hogedrukverneveling wordt water onder hoge druk door kleine nozzles geperst. Daardoor ontstaan zeer fijne druppels. Die druppels moeten in de lucht verdampen voordat ze koeien, voer, vloeren of ligboxen bereiken.

Tijdens het verdampen wordt warmte aan de stallucht onttrokken. De koe wordt dus niet gekoeld doordat haar vacht nat wordt, maar doordat de lucht rondom de koe koeler wordt.

Soaken en vernevelen in één overzicht

De voordelen van soaken

Soaken heeft een aantal duidelijke voordelen.

1. Krachtige directe koeling

Doordat water rechtstreeks op de koe wordt gebracht, kan veel warmte aan het lichaam worden onttrokken. Voorwaarde is wel dat het water de huid bereikt én daarna daadwerkelijk verdampt.

2. Technisch relatief eenvoudig

Een soakingsysteem boven het voerhek is technisch vaak overzichtelijk. In bestaande stallen kan het soms relatief eenvoudig worden aangebracht, mits de watertoevoer, leidingdiameters, vloerafvoer en ventilatiecapaciteit voldoende zijn.

3. Koeien zoeken de koeling actief op

Koeien kunnen een duidelijke voorkeur ontwikkelen voor een gekoelde plek. Dat kan positief lijken, omdat koeien vaker bij het voerhek komen. Tegelijk is dat ook precies het aandachtspunt: de koe staat dan mogelijk niet alleen aan het voerhek om te vreten, maar ook om verkoeling te zoeken.

De aandachtspunten van soaken

Soaken kan dus werken, maar vraagt een scherpe beoordeling van de stal en het koegedrag.

1. De koeling concentreert zich vaak rond het voerhek

Wanneer de effectieve koeling vooral aan het voerhek aanwezig is, wordt dat de aantrekkelijkste plek in de stal. Koeien kunnen daar langer blijven staan, ook wanneer ze op dat moment niet actief vreten.

Het natuurlijke dagritme van een koe bestaat uit vreten, drinken, lopen, herkauwen en vooral voldoende rusten en liggen. Een koelsysteem moet dat ritme ondersteunen, niet onnodig sturen naar één plek.

2. Extra staan kan de klauwbelasting verhogen

Hittestress zorgt er op zichzelf al voor dat koeien meer staan en minder liggen. Onderzoek van Cook en collega’s liet zien dat de gemiddelde ligtijd afnam van 10,9 naar 7,9 uur per dag bij warmere omstandigheden, terwijl staan in de loopgang toenam. De onderzoekers geven aan dat meer totale standtijd in de zomer mogelijk samenhangt met meer klauwhoornlaesies.

Daarom is het logisch om kritisch te kijken naar systemen die koeien tijdens warme periodes extra naar een harde vloer bij het voerhek trekken.

Soaken veroorzaakt niet automatisch klauwproblemen. Maar in de praktijk kan wel deze risicoketen ontstaan:

hittestress stimuleert staan → de gekoelde voerhekzone trekt koeien aan → koeien blijven langer op de vloer staan → de bestaande klauwbelasting neemt verder toe.

3. Natte koeien kunnen vocht meenemen naar de ligbox

Na een sproeicyclus moet het water op de koe verdampen. Als er te veel water wordt gebruikt, de droogtijd te kort is of de luchtsnelheid onvoldoende is, kan de vacht nog nat zijn wanneer de koe het voerhek verlaat.

Gaat de koe daarna liggen, dan neemt zij vocht mee de ligbox in. Juist tijdens warme omstandigheden is dat ongewenst. Warmte, vocht en organisch materiaal vormen een gunstige omgeving voor bacteriegroei.

Een natte koe in een ligbox betekent niet automatisch mastitis. Maar het verhoogt wel de vochtbelasting op een plek die juist zo droog en schoon mogelijk moet blijven.

4. Water kan richting uier en spenen lopen

Bij een goed afgesteld soakersysteem moeten vooral de rug en bovenzijde van de koe nat worden. Bij te veel water, een verkeerde sproeirichting of onvoldoende droogcapaciteit kan water echter langs de flanken en buik naar beneden lopen.

University of Minnesota Extension waarschuwt expliciet voor overmatig sproeien waarbij water langs de koe naar de uier loopt, omdat dit het risico op mastitis kan verhogen. Ook moet worden voorkomen dat water of mist in ligboxen of bedding terechtkomt.

De risicoketen is dan:

te veel water → afstroming langs de koe → vocht en vervuiling richting uier en spenen → natte koe gaat liggen → extra vocht en bacteriedruk rond de speenpunten.

5. Meer water is niet automatisch meer koeling

Bij soaken koelt vooral het water dat daadwerkelijk op de huid verdampt. Water dat van de koe afloopt of op de vloer terechtkomt, draagt minder bij aan koeling en zorgt wel voor extra vocht, afvoer en mogelijk extra mestvolume.

Sproeien en drogen moeten daarom goed worden afgewisseld. Continu of te lang sproeien is zelden de beste oplossing.

6. Waterverbruik en extra mestvolume

Een vaak onderschat aandachtspunt bij soaken is het waterverbruik. Bij een stal met ongeveer 100 melkkoeien ligt het waterverbruik bij soaken in de praktijk al snel rond de 800 liter per uur. Bij hogedrukverneveling ligt dit in een vergelijkbare situatie eerder rond de 400 liter per uur.

Dat verschil van ongeveer 400 liter per uur lijkt op het eerste gezicht misschien beperkt, maar tijdens warme dagen kan dit snel oplopen. Wanneer een koelsysteem meerdere uren per dag draait, gaat het niet meer om enkele liters, maar om meerdere kubieke meters water per dag.

Het belangrijkste verschil zit bovendien niet alleen in hoeveel water er wordt gebruikt, maar vooral in wat er met dat water gebeurt. Bij soaken wordt de koe bewust natgemaakt. Een deel van het water verdampt op de koe en draagt bij aan koeling, maar een deel kan ook van de koe aflopen, op de vloer terechtkomen en uiteindelijk in de mestkelder verdwijnen.

Elke 1.000 liter water die niet verdampt, maar in de mestkelder terechtkomt, betekent extra volume. Dat volume moet worden opgeslagen, gemixt, uitgereden of afgevoerd. Op bedrijven waar mestopslag krap is of waar mestafzetkosten een belangrijke rol spelen, kan dit een serieus financieel aandachtspunt worden.

Daarom moet het waterverbruik van een koelsysteem breder worden beoordeeld dan alleen op basis van de waterrekening. De juiste vraag is ook: hoeveel van het toegevoegde water verdampt daadwerkelijk en hoeveel komt uiteindelijk als extra mestvolume terug in de bedrijfsvoering?

Bij hogedrukverneveling is het uitgangspunt anders. De fijne druppels moeten al in de stallucht verdampen, voordat ze koeien, vloeren of ligboxen bereiken. Bij een goed ontworpen en goed afgestelde installatie wordt water daardoor gerichter ingezet voor verdampingskoeling en komt er minder water in de mestkelder terecht.

De voordelen van hogedrukverneveling

Hogedrukverneveling stelt hogere eisen aan ontwerp, waterkwaliteit, ventilatie en regeling. Maar wanneer het systeem goed wordt aangelegd, biedt het belangrijke voordelen.

1. De leefomgeving van de koe wordt gekoeld

Een goed ontworpen vernevelingssysteem verlaagt de temperatuur van de lucht waarmee de koe in contact staat. Daardoor kan de koeling over een groter deel van de stal worden verdeeld.

De koe kan dan verkoeling ervaren:

• aan het voerhek;
• bij de drinkbak;
• in de loopgang;
• rond de melkrobot;
• in de wachtruimte;
• bij en rondom de ligboxen.

Hierdoor wordt de koe minder afhankelijk van één specifieke koelplaats.

2. Het normale dagritme wordt minder gestuurd

Een belangrijk voordeel van verneveling is dat de koe niet naar één plek hoeft te gaan om koeling te vinden. Zij kan blijven vreten, drinken, lopen, herkauwen of rusten binnen een breder gekoeld gebied.

Dat is vooral belangrijk omdat warme omstandigheden het natuurlijke gedrag al verstoren. Een goed klimaatplan moet niet alleen zorgen dat koeien koeler blijven, maar ook dat ze blijven liggen, herkauwen en normaal gebruik blijven maken van de stal.

3. Koeien en ligboxen kunnen droger blijven

Bij correcte hogedrukverneveling verdampen de druppels in de lucht. Het doel is dus niet om de koe nat te maken.

Daardoor kunnen:

• uiers en spenen droger blijven;
• koeien droger de ligbox ingaan;
• ligbedden droger blijven;
• natte en gladde zones worden beperkt;
• voer en technische installaties beter beschermd blijven tegen vocht.

Een goede vernevelingsinstallatie herken je daarom niet aan zoveel mogelijk zichtbare mist, maar aan een hoge mate van verdamping.

4. De nevel kan over meerdere zones worden verdeeld

Hogedrukverneveling kan in groepen of secties worden aangelegd. Daardoor kan de installatie worden afgestemd op de werkelijke warmtebelasting in verschillende delen van de stal.

Denk aan:

• een warme zijgevel;
• de ligboxrijen;
• het voerhek;
• de robotruimte;
• de wachtruimte;
• droge koeien en hoogdrachtige vaarzen.

Zo hoeft niet overal dezelfde hoeveelheid water te worden toegevoegd. De installatie kan per zone regelen wat nodig is.

5. Minder waterbelasting van vloer en mestkelder

Een goed werkend hogedrukvernevelingssysteem gebruikt water op een andere manier dan soaken. Het doel is niet om de koe nat te maken, maar om fijne druppels in de stallucht te laten verdampen. Daardoor kan met minder water toch een verkoelend effect worden bereikt.

Bij een stal met ongeveer 100 koeien kan het verschil in waterverbruik aanzienlijk zijn: indicatief circa 800 liter per uur bij soaken tegenover circa 400 liter per uur bij hogedrukverneveling. In de praktijk betekent dit niet alleen minder waterverbruik, maar ook minder risico dat overtollig water via vloer en roosters in de mestkelder terechtkomt.

Dat maakt verneveling vooral interessant voor bedrijven die niet alleen naar directe koeling kijken, maar ook naar mestopslag, mestafzetkosten, droge ligplaatsen en het totale stalklimaat.

De aandachtspunten van hogedrukverneveling

Hogedrukverneveling kan veel voordelen bieden, maar alleen wanneer het systeem goed wordt ontworpen, aangelegd en geregeld. Een slecht afgestelde vernevelingsinstallatie kan juist nieuwe problemen veroorzaken.

1. Verneveling vraagt voldoende ventilatie

Fijne waterdruppels moeten in de lucht kunnen verdampen. Daarvoor is luchtbeweging nodig én moet warme, vochtige lucht de stal kunnen verlaten. Wanneer er onvoldoende ventilatie is, blijft vocht te lang in de stal hangen. Het gevolg kan een klam stalklimaat zijn in plaats van effectieve koeling.

2. De luchtvochtigheid moet worden bewaakt

Bij hoge temperaturen kan verneveling veel effect hebben, maar de relatieve luchtvochtigheid bepaalt hoeveel water de lucht nog kan opnemen. Bij een hoge luchtvochtigheid verdampen druppels minder gemakkelijk. Daarom moet een goed systeem niet alleen op temperatuur worden geregeld, maar ook rekening houden met de luchtvochtigheid.

3. Druppels mogen niet neerslaan

Het doel van hogedrukverneveling is dat de druppels verdampen vóórdat ze koeien, voer, vloeren of ligboxen bereiken. Wanneer de nozzles verkeerd geplaatst zijn, de druk te laag is of er te veel water wordt toegevoegd, kunnen druppels neerslaan. Dan ontstaan alsnog natte plekken, terwijl juist droogte rond koe, uier en ligbox belangrijk is.

4. Waterkwaliteit en onderhoud zijn belangrijk

Een hogedrukinstallatie werkt met kleine nozzles. Die zijn gevoelig voor vervuiling, kalk en slijtage. Filters, leidingen, nozzles en pompdruk moeten daarom regelmatig worden gecontroleerd. Zonder onderhoud kan de druppelgrootte toenemen, waardoor de nevel minder goed verdampt en het risico op natte plekken groter wordt.

5. Het systeem moet passen bij de stal

Niet iedere stal heeft dezelfde luchtstroming, bezetting of warmtebelasting. De plaatsing van nozzles, ventilatoren en sensoren moet daarom worden afgestemd op de werkelijke situatie in de stal. Een standaardoplossing zonder beoordeling van luchtstromen, warme zones en koehoogte geeft vaak niet het beste resultaat.

Kort gezegd: hogedrukverneveling werkt het best als onderdeel van een compleet klimaatplan. Ventilatie, luchtbeweging, waterdruk, nozzleplaatsing, luchtvochtigheid en automatische regeling moeten samen kloppen.

Verneveling werkt alleen met goede ventilatie

Hogedrukverneveling is geen vervanging voor ventilatie. De twee systemen moeten elkaar versterken.

Voor verdamping moet de lucht nog vocht kunnen opnemen. Wanneer de luchtvochtigheid hoog is, wordt de verdampingsruimte kleiner. Dan neemt het effect van verneveling af en wordt het risico op klamme lucht of neerslaande druppels groter.

Ook Rundveeloket beschrijft dat verneveling in combinatie met ventilatoren een duidelijk positief effect op het stalklimaat kan hebben. In hun projectresultaten had verneveling het grootste staleffect, terwijl soaking meer koegericht werkt en een kleiner effect op het stalklimaat heeft.

De juiste volgorde is daarom:

1. Zorg dat warme en vochtige lucht de stal kan verlaten.
2. Realiseer voldoende luchtbeweging op koehoogte.
3. Breng fijne nevel in de bewegende lucht.
4. Geef druppels voldoende tijd en afstand om te verdampen.
5. Regel de watergift terug wanneer de lucht onvoldoende vocht kan opnemen.

Een slecht geventileerde stal wordt niet opgelost door meer water toe te voegen.

Verdeel de nevel door de stal

Hogedruknozzles worden soms rechtstreeks op ventilatoren gemonteerd. Dat kan in bepaalde situaties goed werken, omdat de druppels direct in een krachtige luchtstroom terechtkomen.

Toch is montage op iedere ventilator niet automatisch de beste oplossing voor een complete melkveestal. Wanneer alle watergift rond enkele ventilatoren wordt geconcentreerd, kunnen plaatselijk vochtpieken ontstaan. De verdeling wordt dan sterk afhankelijk van de ventilatorpositie, worplengte, uitblaasrichting en obstakels in de stal.

Onze voorkeur gaat daarom vaak uit naar een afzonderlijk en goed verdeeld leidingnet met nozzles. Daarbij wordt de nevel op strategische plaatsen in de luchtstroming gebracht, maar niet onnodig geconcentreerd op één punt.

Het uitgangspunt is:

Plaats de nozzles in de luchtstroming, maar verdeel ze gelijkmatig en doordacht over de stal.

Daarmee kan:

• de nevel eerder in de luchtstroom worden opgenomen;
• meer afstand en tijd voor verdamping ontstaan;
• de watergift over meer punten worden verdeeld;
• plaatselijke vochtpieken worden beperkt;
• per stalzone anders worden geregeld;
• beter worden ingespeeld op de werkelijke luchtstroming.

Vergeet ligboxen, wachtruimte en kwetsbare groepen niet

Een goed klimaatplan kijkt naar de volledige route van de koe.

Ligboxen

Wanneer alleen het voerhek wordt gekoeld en de ligboxen warm en windstil blijven, is het logisch dat koeien minder graag gaan liggen. Luchtbeweging op de rustplaats is daarom minstens zo belangrijk als luchtbeweging bij het voer.

Beoordeel luchtstroming dus niet alleen staand in de loopgang, maar ook op de hoogte van een liggende koe.

Wachtruimte en melkstal

In een wachtruimte staan veel koeien dicht bij elkaar. Daardoor ontstaat veel warmte op een klein oppervlak en is er minder luchtbeweging rondom het individuele dier. De wachtruimte verdient daarom een eigen ventilatie- en koelstrategie.

Melkrobots en selectieruimten

Rond melkrobots en selectiepoorten blijven koeien soms langer staan. Ook kunnen beperkte plafondhoogtes en technische ruimtes plaatselijk warme zones veroorzaken. Deze plekken moeten afzonderlijk worden meegenomen in het klimaatplan.

Droge koeien

Ook droge koeien en hoogdrachtige vaarzen verdienen aandacht. Een klimaatplan dat alleen naar de hoogproductieve groep kijkt, is niet compleet.

Hoe herken je een goed werkende vernevelingsinstallatie?

Een goed werkende installatie beoordeel je niet alleen op de temperatuursensor.

Let technisch op:

• fijne druppels;
• gelijkmatige verdeling van de nevel;
• geen natte plekken onder nozzles;
• droge ligboxen, vloeren en voer;
• een koeler, maar niet klam stalklimaat;
• voldoende werkdruk;
• schone filters en nozzles;
• regeling op temperatuur én luchtvochtigheid.

Let bij de koeien op:

• lagere ademhalingsfrequentie;
• minder hijgen;
• normale spreiding door de stal;
• geen ophoping op één koelplek;
• betere voeropname;
• normaal herkauwen;
• normaal gebruik van de ligboxen;
• droge vacht, uier en spenen.

De koe laat vaak eerder zien of een systeem werkt dan de melkproductie. Een daling in melkproductie is meestal pas later zichtbaar.

Onderhoud bepaalt de kwaliteit van de nevel

Een hogedrukinstallatie kan alleen goed werken wanneer de techniek in orde is. Bij onvoldoende druk of vervuilde nozzles worden de druppels grover. Grovere druppels verdampen minder snel en kunnen neerslaan op koeien, voer, vloeren of ligboxen.

Belangrijke onderhoudspunten zijn:

• controle van filters;
• controle van filterdruk;
• controle van nozzles op verstopping en slijtage;
• controle van de werkdruk;
• doorspoelen van leidingen;
• controleren op lekkages;
• reinigen of vervangen van vervuilde nozzles;
• controle van temperatuur- en vochtsensoren;
• winterklaar maken van pomp en leidingen;
• controle vóór de eerste warme periode.

Soaken of vernevelen: wat is de beste keuze?

Soaken is een bewezen methode om melkkoeien rechtstreeks te koelen. Wanneer de koe voldoende wordt natgemaakt en daarna met krachtige luchtbeweging wordt gedroogd, kan veel lichaamswarmte worden afgevoerd.

Maar soaken heeft duidelijke aandachtspunten:

• de koe wordt bewust natgemaakt;
• de koeling concentreert zich vaak aan het voerhek;
• koeien kunnen daar langer blijven staan;
• overtollig water kan richting uier en spenen lopen;
• natte koeien kunnen vocht meenemen naar de ligbox;
• vloeren en mestopslag kunnen extra worden belast;
• sproei- en droogcycli moeten nauwkeurig worden ingesteld.

Hogedrukverneveling vraagt meer aandacht in ontwerp en regeling. Een slecht aangelegd systeem kan leiden tot een hoge luchtvochtigheid of neerslaande druppels.

Maar wanneer verneveling goed wordt ontworpen, biedt het belangrijke voordelen:

• de stallucht wordt gekoeld;
• de koeling kan over meerdere verblijfszones worden verdeeld;
• de koe hoeft minder naar één koelplek te worden gestuurd;
• koeien en ligboxen kunnen droog blijven;
• verschillende stalzones kunnen apart worden geregeld;
• het normale dagritme wordt minder verstoord;
• water wordt gericht en gecontroleerd ingezet.

Conclusie: goede koeling lost problemen op, ze verplaatst ze niet

Zowel soaken als hogedrukverneveling kan helpen om hittestress bij melkvee te verminderen. Het directe koeleffect is echter niet het enige criterium.

Soaken kan krachtig koelen, maar maakt de koe bewust nat en stuurt haar vaak naar het voerhek. Bij te veel water, te weinig luchtsnelheid of onvoldoende droogtijd kunnen vloeren, uiers en ligboxen vochtiger worden. Daarnaast vraagt soaken relatief veel water. Bij een stal met ongeveer 100 koeien kan het waterverbruik rond de 800 liter per uur liggen, tegenover circa 400 liter per uur bij hogedrukverneveling. Water dat niet verdampt, kan uiteindelijk in de mestkelder terechtkomen en daarmee zorgen voor extra mestvolume en mogelijk hogere opslag-, mix-, transport- of mestafzetkosten.

Hogedrukverneveling koelt de lucht waarin de koe verblijft. Door de nozzles goed door de stal te verdelen en de nevel in de luchtstroming te brengen, kan een groter deel van de leefomgeving worden gekoeld. De koe hoeft dan minder sterk naar één plaats te worden gestuurd en kan haar normale ritme beter behouden.

Onze voorkeur voor veel Nederlandse melkveestallen is daarom: ventilatie en hogedrukverneveling als één integraal klimaatsysteem.

Goede koeling verlaagt niet alleen de temperatuur. Goede koeling ondersteunt de koe bij vreten, drinken, rusten en herkauwen, terwijl klauwen, uiers en ligplaatsen zo droog mogelijk blijven.

Advies over ventilatie en hogedrukverneveling

Geen enkele melkveestal is hetzelfde. De juiste oplossing hangt af van de afmetingen van de stal, de openingen in de gevels, de positie en capaciteit van ventilatoren, de stalindeling, de bezetting en het gedrag van de koeien tijdens warme dagen.

Van Winkoop & Zn. beoordeelt daarom het complete stalklimaat. Wij kijken onder andere naar:

• luchtverversing en luchtstromen;
• luchtsnelheid op koehoogte;
• warme en windstille zones;
• ligboxen, voerhek en drinkplaatsen;
• melkrobots en wachtruimten;
• staltemperatuur en relatieve luchtvochtigheid;
• de positie en verdeling van nozzles;
• de mogelijkheden voor automatische klimaatregeling.

Op basis daarvan ontwerpen en realiseren wij een compleet klimaatsysteem met ventilatie, gelijkmatig verdeelde hogedrukverneveling en automatische aansturing.

Wilt u weten waar in uw stal de grootste winst te behalen is?
Laat Van Winkoop & Zn. de ventilatie, luchtstroming en mogelijkheden voor hogedrukverneveling beoordelen.